Poradnik eksperta

Jak rozpoznać wartościowe szkło z PRL? Przewodnik dla każdego

W wielu domach na Śląsku i Dolnym Śląsku wciąż stoją wazony, patery i zestawy szkła z czasów PRL. Część to uczciwa, masowa produkcja warta niewiele — ale wśród nich kryją się prawdziwe perełki polskiego designu, za które kolekcjonerzy płacą setki, a niekiedy tysiące złotych. Oto jak odróżnić jedno od drugiego, zanim cokolwiek wyrzucisz lub sprzedaż za grosze.

Szkło „Antico" prof. Zbigniewa Horbowego

Profesor Zbigniew Horbowy to legenda polskiego szkła artystycznego — projektował m.in. dla dolnośląskich hut „Sudety" w Szczytnej i „Barbara" w Polanicy-Zdroju. Jego szkła typu „Antico" poznasz po kilku charakterystycznych cechach:

• Pęcherzyki powietrza zatopione w masie szkła — naturalne, nieregularne, różnej wielkości. To celowy efekt artystyczny, a nie wada. W masowej produkcji bąbelki były eliminowane.
• Organiczne, falujące formy — wazony i misy wyglądają, jakby zastygły w ruchu. Brak idealnej symetrii to znak ręcznego formowania.
• Grube ścianki i głębokie kolory — butelkowa zieleń, bursztyn, ametyst, kobalt. Szkło jest ciężkie i masywne w dłoni.
• Często zachowana sygnatura lub oryginalna etykieta huty — to natychmiast podnosi wartość.

Szkło prasowane Drostów z huty „Ząbkowice"

Małżeństwo Eryka Trzewik-Drost i Jan Sylwester Drost tworzyli dla Huty Szkła Gospodarczego „Ząbkowice" w Dąbrowie Górniczej. Ich projekty to mistrzostwo szkła prasowanego — techniki, w której wzór powstaje w formie, a nie ręką szklarza. Szukaj:

• Bogatych, strukturalnych wzorów — powierzchnia jest fakturowana, pełna geometrycznych reliefów, które pięknie łamią światło.
• Zestawów takich jak „Asteroid" czy „Radiant" — wazony, patery i misy o charakterystycznych, promienistych lub „kosmicznych" fakturach.
• Kolorowych odmian — bursztyn, zieleń, fiolet, morska błękit. Kompletny zestaw w jednym kolorze jest wart znacznie więcej niż pojedyncze sztuki.

Na co jeszcze zwrócić uwagę?

• Stan — odpryski i rysy mocno obniżają cenę, ale nawet uszkodzoną perełkę warto pokazać ekspertowi.
• Kompletność — pełny zestaw (np. dzbanek z szklankami) to często wielokrotność wartości pojedynczych elementów.
• Etykiety i stemple — papierowa naklejka huty lub wytłoczony znak to najszybszy sposób na identyfikację.